Soa

Soa staat voor seksueel overdraagbare aandoening. Ook wel geslachtsziekte genoemd. Soa’s kun je oplopen door onveilige seks en komen veel voor. Je kunt een Soa genitaal, oraal en/of anaal oplopen. Een Soa geeft vaak geen klachten. Chlamydia is de meest voorkomende geslachtsziekte. Condooms voorkomen Soa’s (vaak). Het doen van een Soa test is de enige manier om zekerheid te krijgen.

Wat is een Soa?

Een Soa is een besmettelijke aandoening die je op kunt krijgen door onveilige seks. Onveilige seks houdt in seks zonder condoom. Dit houdt genitale, anale en/of orale seks in. Je kunt dus ook een Soa oplopen door pijpen of beffen. Soa’s zijn relatief eenvoudig op te lopen en komen daarom veel voor. Chlamydia is de meest voorkomende Soa en komt naar schatting 100.000 keer per jaar voor in Nederland.

Een Soa is meestal een bacteriële of virale infectie. De infectie bevindt zich in het slijmvlies van vagina, penis, anus of keel en wordt op die manier overgedragen tijdens seks (contact met slijmvliezen). Soa’s zijn vervelend maar gelukkig in veel gevallen eenvoudig te genezen.

Soa herkennen

Je kunt een Soa herkennen, maar de kans dat je het niet merkt is ongeveer net zo groot. Als een Soa klachten geeft gaat dit vaak om pijn in de schaamstreek. Denk aan pijn bij het plassen en/of pijn bij het vrijen. Bij mannen zijn de symptomen net iets anders dan bij vrouwen.

#Label

Wist je dat?

Soa’s geven vaak geen klachten! Heb je wel klachten? Chlamydia geeft bijvoorbeeld bij vrouwen in ruim de helft van de gevallen geen klachten. Dan zijn deze vaak vrij algemeen en kan de Soa makkelijk verward worden met een blaasontsteking.

Symptomen bij vrouwen:

  • Een branderig gevoel bij het plassen
  • Vaginale afscheiding
  • Jeuk en/of bultjes rondom geslachtsdelen
  • Pijn in onderbuik
  • Verandering van menstruatiecyclus
  • Wratjes

Symptomen bij mannen:

  • Pijn bij het plassen
  • Afscheiding uit penis of anus
  • Jeuk rondom geslachtsdelen
  • Pijnlijke teelballen
  • Pijn tijdens seks
  • Wratjes (kunnen groot worden)

Heb jij één of meerdere van deze symptomen en recentelijk onveilig seks gehad? Dan is het tijd om te testen.

Wat zijn de risico’s?

Aan het oplopen van een Soa kleven gezondheidsrisico’s. Chlamydia bijvoorbeeld kan onbehandeld zorgen voor onvruchtbaarheid. Dit overkomt honderden vrouwen per jaar. Sluimerende Soa’s – geslachtsziektes waar je niets van merkt – zijn het gevaarlijkst. Als ze niet worden gedetecteerd worden ze ook niet behandeld. De Soa kan dan blijvende schade aanrichten en bovendien worden doorgegeven. De gevaarlijkste Soa’s zijn HIV en Syfilis. Onbehandeld kunnen deze aandoeningen dodelijk zijn.

Aantallen

Soa’s komen veel voor. Als je onveilig naar bed gaat met iemand die Chlamydia heeft loop je 50 procent kans deze Soa zelf ook te krijgen. Jaarlijks wordt Chlamydia zo’n 60.000 keer opgespoord. Helaas zijn dit niet alle infecties. Een deel van een risicogroep test zich niet of te weinig. Daardoor wordt een deel van de Soa’s simpelweg niet gediagnosticeerd. Meer Soa statistieken.

Voorkomen van Soa’s

Natuurlijk is voorkomen beter dan genezen (en testen). En een Soa voorkomen is eigenlijk heel eenvoudig. Met een condoom voorkom je in vrijwel alle gevallen een geslachtsziekte. Dit is het enige preventieve middel dat tegen alle Soa’s werkt. Het wassen van de edele delen helpt niet tegen Soa’s. Niet voor de seks en niet erna!

Zelf testen op Soa’s?

Testen op Soa’s als Chlamydia, Gonorroe en Mycoplasma is eenvoudig. Een Soa test bestellen doe je hier! Je kunt dit testen door middel van urine of een uitstrijkje. Testen kan pas 14 dagen na het laatste risicovolle contact. We noemen dit de incubatieperiode. Bij de test wordt gezocht naar bijvoorbeeld de Chlamydia bacterie in het lichaamsmateriaal. Wordt die bacterie gevonden? Dan test je positief en dien je behandeld te worden. Als je negatief test is er niets aan de hand. Weet wel dat je geen immuniteit opbouwt!

Bij het testen moet je letten op de lichaamslocatie die je test. Heb je alleen vaginale seks gehad? Dan test je de vagina. Maar heb je ook anale seks gehad (ontvangen)? Dan moet je ook anaal testen! Juist orale en anale infecties worden vaak gemist, simpelweg omdat deze lichaamslocaties niet getest worden. Gebruik onze testwijzer om te bepalen welke test(s) jij nodig hebt.

Soa’s als HIV en Syfilis zijn wat lastiger zelf te testen. Dit omdat bloed zelf afnemen en vervoeren met de post gevoelig is voor fouten. Wij raden aan deze testen dan ook via huisarts te laten verlopen. Een betrouwbare test wordt altijd uitgevoerd in een laboratorium! Sommige groepen kunnen in Nederland gratis terecht bij de GGD. Dit hangt wel af van risico, en drukte bij de GGD.

Chlamydia & Gonorroe

Vrouw / Man / Oraal / Anaal

Inclusief behandeling!
Voor 23:30 besteld = morgen thuis
Binnen 48 uur uitslag

€49,95

Soa test Chlamydia & Gonorroe Vrouw
Soa test Chlamydia & Gonorroe Vrouw

Chlamydia & Gonorroe

Vrouw / Man / Oraal / Anaal

Inclusief behandeling!
Voor 23:30 besteld = morgen thuis
Binnen 48 uur uitslag

€49,95

Behandeling

De meeste Soa’s kunnen goed behandeld worden. Zo worden bacteriële Soa’s als Chlamydia, Gonorroe en Syfilis met antibiotica behandeld waarna de infectie weg is. Je dient altijd via een arts behandeld te worden. Antibiotica zijn niet zomaar te koop, er is een recept voor nodig. Iedere Soa heeft z’n eigen antibioticum nodig. De huisarts kan het recept voorschrijven waarna je bij de apotheek de medicatie kunt afhalen. Antibiotica zijn gelukkig relatief goedkoop, een kuur kost rond de 15 euro.

Er zijn ook Soa’s die niet te genezen zijn. Zo draag je Herpes je hele leven bij je. Ook HIV is niet te genezen. Door behandeling kun je wel voorkomen dat het zich ontwikkelt tot Aids. Geen enkele Soa is dodelijk mits je er maar op tijd bij bent!

Trends

Het aantal Soa’s stijgt al jaren. Vooral Chlamydia maakt al tijden een opmars door. Het aantal HIV diagnoses daalt gelukkig maar ook hier worden jaarlijks nog een kleine 1000 mensen positief bevonden.

Condoomgebruik neemt af en veel mensen hebben losse seksuele contacten. Dit zie je direct terug in de Soa statistieken. Ook lijkt de angst voor HIV weg te zijn, dit is NIET terecht. Omdat Chlamydia en Gonorroe prima te behandelen zijn lijken velen die risico’s voor lief te nemen. Dit is onnodig risico, ook als een Chlamydia-infectie maar kort aanwezig is geweest kan blijvende schade zijn ontstaan.

Veelgestelde vragen

Via email en WhatsApp krijgen we veel vragen over Soa’s. Dit zijn de meest gestelde vragen:

Hoe krijg ik een Soa?

De meeste Soa’s worden overgedragen via onbeschermd seksueel contact. Dus, als je seks met iemand hebt zonder een condoom te gebruiken. Je kunt een Soa krijgen door orale seks (pijpen en beffen), of als er contact is tussen de penis en vagina of penis en anus. Je kan dus meestal een Soa voorkomen door een condoom te gebruiken. Toch lopen mensen die een condoom gebruiken ook af en toe een Soa op. Dit komt omdat er hele kleine scheurtjes in een condoom kunnen zitten, of omdat er toch na of voor het gebruik van een condoom contact is tussen lichaamsvloeistoffen en slijmvliezen.

Slijmvliezen zijn gevoelige stukjes huid die zich in de mond, vagina, penis en anus bevinden. Als je dus Soa klachten hebt, maar wel een condoom hebt gebruikt, is het zeker aan te raden om je te testen op een Soa. Ook als je geen klachten hebt, maar wel regelmatig seks hebt is het altijd goed om een Soa test te doen.

Er zijn ziektes (of eigenlijk, kleine beestjes), die helemaal niet te voorkomen zijn door het gebruik van een condoom. Schaamluis springt over van haar op haar of huid op huid, en dit is ook het geval met schurft. Schurft is geen Soa, maar kan wel tijdens seks door huid-op-huid contact worden overgedragen.

Soa & zwangerschap

Veel vrouwen zijn op de hoogte van de risico’s van Soa’s. Het gevaar zit hem bijvoorbeeld in het risico van onvruchtbaarheid. Die onvruchtbaarheid kan tijdelijk zijn maar helaas ook permanent. Gelukkig wordt lang niet iedere vrouw met een Soa er onvruchtbaar door. Ook kun je een Soa oplopen tijdens zwangerschap.Bijvoorbeeld door een vreemdgaande partner. Laten we eens wat dieper ingaan op Soa’s en zwangerschap.

Soa’s kunnen sluimerend aanwezig zijn. Dus zonder dat je er iets van merkt. Chlamydia geeft bijvoorbeeld bij de meeste vrouwen geen klachten. Maar let op, ook als een Soa geen klachten geeft kunnen de gevolgen van de infectie blijvende schade opleveren.

Chlamydia

Chlamydia wordt veroorzaakt door een bacterie. De infectie levert vaak geen klachten op, maar kan resulteren in een eileiderontsteking of een ontsteking in de buikholte. Dit kan onvruchtbaarheid tot gevolg hebben. Ook een buitenbaarmoederlijke zwangerschap behoort tot de risico’s. Chlamydia oplopen tijdens je zwangerschap is gevaarlijk. Bij de moeder kan het namelijk leiden tot het vroegtijdig breken van vliezen. Tijdens de bevalling kan een Chlamydia-infectie worden overgedragen van moeder op kind. Dit kan bij het kind vervolgens leiden tot  een oog- of longontsteking.

Gonorroe

Ook Gonorroe wordt veroorzaakt door een bacterie. ook deze Soa geeft vaak geen klachten. Gonorroe kan ook zorgen voor een eileiderontsteking en de infectie kan zich uitbreiden naar de buikholte. De gevolgen zijn daarmee vrijwel identiek aan Chlamydia. Ook Gonorroe kan zorgen voor onvruchtbaarheid en een buitenbaarmoederlijke zwangerschap. Maar ben je al zwanger? Dan is Gonorroe ook gevaarlijk voor het ongeboren kind. Ook hier kan een longontsteking ontstaan door de Soa. Gonorroe wordt wel overdragen van moeder op kind.

Soa’s kunnen dus enorme gevolgen hebben voor de baby, de geboorte en ook de zwangerschap. In Nederland wordt iedere zwangere vrouw daarom standaard getest op de Syfilis, Hepatitis B, en HIV. Testen op Chlamydia en Gonorroe gebeurt niet standaard. Wel wordt er naar gevraagd of je het ooit gehad hebt.

Vaginale schimmelinfectie

Wist je dat 75% van de vrouwen wel eens last heeft (gehad) van een vaginale infectie? Vast niet want het is geen onderwerp waar je het graag met anderen over hebt. Een vaginale schimmelinfectie is ontzettend irritant. Vooral als je moet plassen of wilt vrijen. Je voelt je niet lekker, en als het niet snel over gaat moet je met dit gênante probleem ook nog naar de huisarts of de drogist. Maar wat is een vaginale schimmelinfectie nou eigenlijk? Waarom krijg je het? En minstens zo belangrijk: Hoe kom je er vanaf?!

Een vaginale schimmelinfectie (en ook bacteriële vaginose) zijn geen Soa’s! Ze zijn niet besmettelijk en gelukkig ook niet gevaarlijk.

Een vaginale schimmelinfectie, ook wel Candida genoemd, is een infectie van de vagina die wordt veroorzaakt door bepaalde schimmelsoorten of gisten (Candida). Elke vrouw heeft vaginale bacteriën en schimmels die voor een gezonde vagina zorgen. Die horen daar dus te zitten. Er is niets vreemds of vies aan. Maar als de hoeveelheid bacteriën of schimmels verandert, krijgen sommige schimmels de kans te veel te groeien. En dan krijg je dus een schimmelinfectie.

Symptomen zijn vooral jeuk in en rondom je vagina, pijn of een branderig gevoel (vooral als je moet plassen of bij het vrijen). Ook krijg je vaak witte geurloze afscheiding die soms brokkelig is, en een rood en/of gezwollen slijmvlies.

Geen bacteriële vaginose

Dat is ook een veelvoorkomende vaginale infectie, maar met een andere oorzaak. Tussen de bacteriën en schimmels in je vagina bestaat een natuurlijk evenwicht. Als dat uit balans raakt kan het voorkomen dat bepaalde bacteriën gaan overheersen. Hierdoor kan een onaangename geur of afwijkende afscheiding ontstaan: bacteriële vaginose genaamd.

Een vaginale schimmelinfectie is dus het gevolg van overmatige groei van schimmels/gist in de vagina, terwijl bacteriële vaginose ontstaat als gevolg van een overmatige groei van slechte bacteriën in de vagina. De klachten die je krijgt bij deze infecties lijken erg op elkaar. Behalve dan dat bij een vaginale schimmelinfectie bijna nooit sprake is van een onaangename geur.

Wat zijn oorzaken?

Denk bijvoorbeeld aan veranderingen in je hormoonbalans zoals door menstruatie of zwangerschap. Ook als je last hebt van psychische klachten zoals stress kunnen je hormonen flink in de war raken. Daarnaast zijn ook verminderde weerstand, (te grondig) wassen met zeep, diabetes, en gebruik van antibiotica oorzaken van vaginale infecties. Hou er tenslotte ook rekening mee dat warmte en vocht een voedingsbron zijn voor gist. Dus zelfs het te lang dragen van bezwete sportkleding is een bron van infecties.

Hoe verdwijnt de infectie?

Een vaginale schimmelinfectie kan in principe vanzelf overgaan. Het kan dan enige weken duren voordat de jeuk en afscheiding zijn verdwenen. Als je dit proces wilt versnellen (en een volgende infectie voorkomen) moet je het natuurlijk overwicht van de vagina zo min mogelijk verstoren. Doe dit door de buitenkant van de vagina te spoelen met lauwwarm water. Extra vaak wassen is niet nodig, en de binnenkant reinigt de vagina zelf. Blijf daar dus weg en gebruik geen vaginale spoelingen, zeep etc. Dat irriteert het slijmvlies alleen maar meer. Ook wordt het afgeraden om inlegkruisjes te gebruiken als je gevoelig bent voor vaginale infecties. Zorg ook dat je je tampons regelmatig verschoond en draag katoenen ondergoed. Vrij ook niet als de vagina nog droog is, ook dat irriteert je slijmvlies. Neem dus de tijd om opgewonden te raken of gebruik bijvoorbeeld glijmiddel.

Je kan er natuurlijk ook voor kiezen om je lichaam een handje te helpen. Bijvoorbeeld met een natuurlijk middel als Multi-Gyn FloraPlus dat de jeuk verlicht. Ook kun je medicatie gebruiken om van je infectie af te komen. Sommige medicatie zoals zalf of capsules met clotrimazol van Canesten Gyno zijn zonder recept verkrijgbaar. Deze producten helpen vaak ook snel tegen de jeuk. Je huisarts kan ook miconazol of fluconazol voorschrijven. Ga wel even (terug) naar je huisarts als de klachten veranderen, of als de medicatie niet werkt.

Seks tijdens schimmel?

Tsja, daar heb je waarschijnlijk niet veel zin in. Je kan je een beetje vies voelen en het kan pijn doen. Op zich kun je wel seks hebben als je een schimmelinfectie of bacteriële vaginose hebt, maar hou er rekening mee dat de gisten en bacteriën dan heen en weer gaan tussen de partners. De kans op terugkerende vaginale klachten is dan groter. En let op: Crèmes en tabletten tegen een vaginale schimmelinfectie tasten kunnen condooms aantasten. Condooms zijn daarom tijdens en tot twee dagen na de behandeling niet betrouwbaar!

Een schimmelinfectie of een SOA?

Dat is een hele lastige. Afscheiding en jeuk zijn immers symptomen die ook kunnen duiden op een Soa. Een schimmelinfectie is niet seksueel overdraagbaar, een Soa wel. Dus als je onveilig seksueel contact hebt gehad dan is testen vaak de enige manier om zekerheid te krijgen.

Zoals al even aangestipt kun je door het gebruik van antibiotica een vaginale infectie krijgen. Antibiotica verstoort de hormoonbalans in je vagina waardoor gisten sneller de overhand kunnen krijgen. Ben je behandeld voor Chlamydia en blijven de klachten toch aanhouden of komen ze terug? Dan is een vaginale schimmelinfectie dus mogelijk de oorzaak.

Testen op SOA met schimmelinfectie?

Gebruik je medicatie op recept via je huisarts overleg dan even of en wanneer je kunt testen. Als je alleen een zalf of capsule gebruikt met clotrimazol (zonder recept) dan kun je in principe wel testen. Deze producten hebben geen invloed op de analyse. Maar het is wel heel belangrijk dat er bij het afnemen van de test voldoende lichaamsmateriaal op de swab komt. Neem de swab dus niet af als je net schimmelcrème of een capsule hebt aangebracht. Want dan komt er voor crème op de swab en kan er geen betrouwbare analyse worden uitgevoerd. Wacht dus liever even tot het product zover mogelijk weg is uit je vagina. Als je geen medicatie of zalf gebruikt kun je ondanks de schimmelinfectie gewoon zonder problemen een Soa test afnemen.

Soa en orale seks

Uit onderzoeken blijkt dat slechts weinig mensen bescherming gebruiken bij orale seks. Terecht of toch niet slim?

Hoewel het risico op een Soa kleiner is bij orale seks, loop je daarbij ook nog steeds kans op een seksueel overdraagbare aandoening. Een Soa wordt overgedragen door bloed, sperma en vaginaal vocht. Als je orale seks hebt zonder bescherming, komen de slijmvliezen van de vagina en penis in contact met de slijmvliezen in je keel. Dat is dus risicofactor nummer één. Daarbij kun je ook sperma of bloed binnenkrijgen via je mond en dat is ook weer een potentiële risico factor. Orale seks levert dus minder snel een Soa op dan met seks, maar is zeker niet zonder risico’s.

Welke Soa’s kun je oplopen?

De kans om HIV op te lopen via orale seks is heel erg klein. Alleen wanneer er sprake is van wondjes in de mond of van het binnenkrijgen van sperma is er een kleine kans op overdracht. In de praktijk verloopt de overdrachtsroute van HIV via anale seks.

Veel meer risico loop je op Gonorroe en Chlamydia. Gonorroe wordt relatief vaak oraal aangetroffen. Veel bij mannen die seks hebben met mannen. De infectie bevindt zich dan in de keel. Chlamydia komt minder vaak voor, maar bij testalize.me vinden we deze Soa toch ook relatief vaak oraal.

Ook is Herpes eenvoudig oraal over te dragen. Orale Herpes kan worden overgedragen naar penis of vagina.

De klachten

Klachten die je kunt oplopen van een Soa in je keel of mond zijn een pijnlijke, opgezette keel en wondjes in je mond. Dit zijn symptomen waarbij je meestal niet direct aan een Soa denkt. Hierdoor kan het lastig te detecteren zijn. Chlamydia in je keel geeft vaak helemaal geen klachten en wordt dus niet altijd opgemerkt. Er zit maar één ding op als je twijfelt: een Soa test doen. Als je veel onbeschermde seks hebt, en daarbij ook vaak aan orale seks doet, is het handig om ook eens in de zoveel tijd een keeltest te ondergaan.

Misverstanden over orale Soa’s

Mocht je denken dat je als ontvangende partij minder risico loopt, dat is niet het geval. Douchen voor de seks helpt niet. Dit maakt vrouwen zelfs kwetsbaarder omdat de zuurgraad van de vagina aangetast kan worden en de goede bacteriën niet meer beschermen. En nee, even lekker tandenpoetsen of gorgelen met een mondwatertje zal je ook niet helpen. Ook dat vergroot het risico op een Soa. Dit omdat de flora in je mond tijdelijk verstoord wordt en de remmers in je speeksel niet optimaal werken. En zelfs als je bij het pijpen het sperma niet doorslikt, is een Soa in het voorvocht voldoende om je narigheid te bezorgen.

Helaas, voor de meeste Soa’s geldt maar één wapen: het gebruik van een condoom of bef-lapje. Van een condoom kun je makkelijk een beflapje maken door het open te knippen over de lange kant en uit te vouwen. Misschien niet zo spannend, maar wel zo veilig.

Soa door anale seks

Veel mensen hebben anale seks. Maar wat velen niet lijken te weten is dat anale seks ook een Soa tot gevolg kan hebben. Zowel voor de ontvangende als gevende partij. Maar vooral de ontvangende partij loopt risico. Een anale Soa wordt vaak niet opgespoord omdat hier niet specifiek op getest wordt. Misschien vanwege het taboe of toch de onwetendheid maar feit blijft dat een anale infectie vaak niet opgemerkt wordt. Dit terwijl het risico op een Soa bij anale seks groter is dan bij vaginale seks… En ook hier is een Soa test de enige manier om zekerheid te krijgen.

Anale Soa’s

Net als via vaginale seks kunnen vrijwel alle Soa’s worden overdragen door anale seks. De slijmvliezen van de darmen zijn slecht bestand tegen bacteriën en virussen. Zo wordt Chlamydia ook anaal het meest aangetroffen. Maar ook Gonorroe, Syfilis en bijvoorbeeld de agressieve Chlamydia-variant LGV (Lymfogranuloma venereum) kunnen anaal worden overgebracht. LGV wordt overigens vrijwel uitsluitend bij homoseksuele mannen aangetroffen. Dit geldt ook voor Syfilis.

Bij testalize.me vonden we bij vrouwen met anale contacten ruim 20 procent positieven (Chlamydia). Dit is in samenwerking met de GGD West Brabant onderzocht. Het gaat om vrouwen (hetero) van 18 t/m 24 jaar die aangeven anale seks te hebben ontvangen en daarna een anale test meekregen. Ook hier blijkt het verhoogd risico van anale seks. Die 20 procent is namelijk hoger dan bij de genitale testgroep, hier lag het aantal positieven op 17 procent. In beide gevallen werd uitsluitend Chlamydia aangetroffen.

Anale seks en HIV

Maar anale seks is voor HIV het meest risicovol. Onveilige anale seks is de sekstechniek met de grootste kans op overdracht van HIV. Over de kans op HIV door onveilige anale seks is veel onderzocht. Het risico op overdracht is het grootst als de gever HIV positief is. “Bij onveilig anaal contact tussen een positieve actieve partner en een negatieve ontvangende partner zou de kans op overdracht 0,8 tot 3,2 procent zijn. Bij onbeschermd anaal contact tussen een negatieve actieve partner en een positieve ontvangende partner zou de kans veel kleiner zijn, tussen de 0,05 en 0,15 procent.”

Symptomen anale Soa

Een Soa in de anus kan klachten geven maar doet dit vaak niet. Zo blijkt uit onderzoek dat slechts een kwart van de homoseksuele mannen met een anale Chlamydia-infectie klachten had. De overgrote meerderheid voelt dus niets. Nu is dit bij een genitale Soa ook vaak het geval, maar anaal lijkt het percentage met klachten nog kleiner te zijn. Ook een Soa als Gonorroe geeft anaal vaak geen klachten.

Symptomen van Chlamydia en Gonorroe kunnen zijn bloed bij ontlasting, jeuk, pus uit de anus en diarree.

Anaal testen

Een Soa test doen is wederom de enige manier om zekerheid te krijgen. Velen voelen niets van een anale Soa, alleen een klinische test kan de infectie daarom aantonen. Chlamydia en Gonorroe worden aangetoond door een anale sample. Dit gaat om een wattenstaafje dat in de anus moet worden gebracht en zo cellen van de darmwand afneemt. Dat wattenstaafje wordt vervolgens geanalyseerd in een laboratorium op de aanwezigheid van bepaalde bacteriën.

HIV wordt niet anaal getest. Dit test je door bloedafname. Dit bloed kan door huisarts of GGD worden afgenomen maar steeds vaker gebeurt dit ook met een vingerprik om zo zelf te kunnen afnemen.

Het gevaar bij een anale Soa is dat er niet altijd anaal getest wordt. Test je (als vrouw) alleen vaginaal terwijl je ook anale seks hebt ontvangen? Dan bestaat het risico dat je vaginaal negatief test en dus niet behandeld wordt. Dit terwijl je anaal wellicht positief zou testen. De behandeling van de anale infectie is overigens vaak niet anders dan een genitale variant. Een anale Chlamydia wordt met dezelfde antibiotica behandeld als de genitale infectie.

Soa van tongzoenen?

Een Soa kan je niet krijgen van tongzoenen. Tenzij je zweertjes en wondjes aan je mond hebt. In dat geval gaat het in de meeste gevallen om Herpes. Met zweertjes is een Soa als Herpes wel zo besmettelijk dat het via tongzoenen overgedragen kunnen worden. Maar Chlamydia, Gonorroe en bijvoorbeeld HIV kun je niet met tongzoenen oplopen.

HIV en tongzoenen?

De menselijke mond kent het mondslijmvlies. Een gezond mondslijmvlies is ondoordringbaar voor virussen. Zelfs met ontstekingen in de mond of bijvoorbeeld bloedend tandvlees kan een virus als HIV niet worden overgedragen door tongzoenen.

Chlamydia en tongzoenen?

Ook Chlamydia kan niet worden doorgegeven met tongzoenen. Behalve het mondslijmvlies dat ondoordringbaar is, is er ook nog het speeksel dat virus- en bacteriedodend werkt. Dit is overigens ook een verklaring waarom een Soa in mond of keel veel zeldzamer is dan een genitale of anale Soa. De mond zuivert als het ware.

Herpes

De enige Soa die wel met tongzoenen over te dragen is, is Herpes. Maar dit kan alleen zodra je zweertjes of blaasjes in of rond de mond hebt. Het gaat dan om het Herpes Simplex virus. Dit virus kent meerdere typeringen, één ervan is bijvoorbeeld de veroorzaker van de koortslip. Hoewel deze redelijk onschuldig is, kan Genitale Herpes (dit is dus de Soa) worden overdragen door mondcontact. Bij blaasjes en zweertjes is Herpes dus het meest besmettelijk.

Laatst herzien op 13-06-2021

Deze tekst is goedgekeurd door:

Dr. Annelies Lucas

Huisarts en medisch directeur. Werkte 25 jaar lang als huisarts (o.a. kaderarts), promoveerde aan de Universiteit van Maastricht en was van 2011 tot en met 2020 medisch directeur bij Diagnostiek voor U.

Winkelwagen